Spraakgestuurd rapporteren is in de GGZ geen experiment meer. Van de 25 grote GGZ-organisaties die meededen aan de AI Monitor GGZ 2026 van adviesbureau M&I/Partners is vrijwel iedereen ermee bezig: een AI luistert mee met het behandelgesprek en zet er een conceptverslag van in elkaar (Bron: M&I/Partners). Het opvallendste cijfer staat er direct naast: geen enkele deelnemer zegt alle onderdelen van zijn “AI-readiness” grotendeels of volledig op orde te hebben (Bron: Dutch IT Leaders). Werk je als vrijgevestigde psycholoog, therapeut of met een kleine zorgpraktijk, dan is dat de les die je gratis meekrijgt.
Wat het onderzoek laat zien
De monitor is een vragenlijst met verdiepende interviews onder de helft van de 50 grootste GGZ-organisaties. Het gaat dus om zelfrapportage door grote instellingen, niet om een meting van hoe goed de verslagen zijn of hoe kleine praktijken werken. Binnen die groep is het beeld wel helder (Bron: M&I/Partners):
| Uitkomst | Aandeel deelnemers |
|---|---|
| AI ingezet voor dossiervoering en verslaglegging | 92% |
| AI-beleid vastgesteld | 68% |
| AI-visie en -strategie vastgesteld | 24% |
| AI voor klinische besluitvorming | geen enkele organisatie |
| Alle zeven randvoorwaarden grotendeels op orde | geen enkele organisatie |
De zeven randvoorwaarden lopen van technische infrastructuur en datamanagement tot financiële ruimte, kennis bij medewerkers en “transformatievermogen”. Bij de leveranciers van spraakgestuurd rapporteren noemen de instellingen vooral Medendo (36%), ValueCare (24%) en Autoscriber (12%).
Waarom dit jou als praktijkhouder raakt
Een grote instelling heeft een functionaris gegevensbescherming, een inkoopafdeling en een CMIO. Jij hebt dat waarschijnlijk niet, terwijl de AI-verslagtool voor een eenpitter juist het aantrekkelijkste instappunt is: minder avonden typen, meer aandacht in het gesprek. De vragen die de grote instellingen nog niet allemaal hebben beantwoord, liggen bij jou dus op hetzelfde bureau, alleen zonder afdeling erachter.
Beginner-tip:een AI-verslagtool neemt het gesprek op, zet de spraak om in tekst en maakt daar een samenvatting van. Bij elke stap kunnen gegevens bij de leverancier blijven staan. De vraag “wat bewaart de tool, waar en hoe lang?” is daarom de eerste die je stelt.
De vier dingen die je vooraf regelt
De beroepsvereniging LVVP zette de belangrijkste punten op een rij voor vrijgevestigde GGZ-professionals (Bron: LVVP). Ze gelden net zo goed voor een fysiotherapeut, diëtist of coach met een eigen praktijk.
- Toestemming per sessie. Vraag de cliënt aan het begin van elk gesprek of de verslagtool aan mag, leg dat vast in het dossier en weet dat de cliënt die toestemming altijd kan intrekken.
- Zo min mogelijk opslag bij de leverancier. De LVVP raadt tools aan die audio, transcript en verslag níet bij de provider bewaren. Slaat de leverancier wél op, dan moet je als verwerkingsverantwoordelijke een DPIA uitvoeren en technische en organisatorische afspraken maken in een verwerkersovereenkomst (Bron: LVVP).
- Alleen het gecontroleerde verslag in het dossier. Lees elk AI-verslag zelf na en pas het aan; het ruwe AI-concept hoort niet in het dossier. Zet in je privacyverklaring dat opnames, transcripten en concepten alleen voor de verslaglegging worden gebruikt en daarna worden vernietigd (Bron: LVVP).
- Een uitweg uit het contract. GGz Centraal werkt bewust met meerdere leveranciers en korte contracten. “Je moet ook afscheid kunnen nemen”, zegt psychiater en CMIO Saskia van der Wouden, omdat de markt zo snel beweegt (Bron: M&I/Partners). Voor jou betekent dat: geen jaarcontract zonder opzegmogelijkheid, en weten hoe je je gegevens terugkrijgt.
Gevorderden:je hoeft een DPIA niet vanaf nul te schrijven. M&I/Partners maakte met dertien organisaties uit zorg en overheid een gratis referentie-DPIA voor spraakgestuurd rapporteren, die de makers zelf een “80%-versie” noemen. Vul de rest in voor jouw tool en jouw praktijk (Bron: M&I/Partners).
Zo begin je klein
Wil je het proberen, kies dan één type gesprek (bijvoorbeeld intakes) en één tool, en loop eerst de LVVP-checklist voor het kiezen van een AI-verslagtool door (Bron: LVVP). Vraag de leverancier schriftelijk waar de gegevens staan en hoe lang, en leg vast welke afspraken je met je cliënten maakt. Werk je met een assistent of collega’s, leg dan ook samen vast wie de tool mag gebruiken; daarvoor helpen de drie afspraken over AI op de werkvloer. En denk vooraf na over wat er gebeurt als je leverancier wordt overgenomen of gehackt: daar staan vier vragen voor in onze eerdere checklist. Controleer intussen elk verslag zelf, want ook een goede tool kan details verzinnen die nooit gezegd zijn.
De grote GGZ-instellingen laten zien dat de techniek snel ingang vindt en het papierwerk achterblijft. Als kleine praktijk heb je het voordeel dat je die volgorde zelf kunt omdraaien.