OpenAI bracht op 9 juli 2026 GPT-5.6 uit, de nieuwe modelfamilie achter ChatGPT. In plaats van één model kies je nu uit drie: Sol, Terra en Luna. Voor grote techbedrijven draait het om records op benchmarks, maar voor jou als ondernemer is de vraag praktischer: welk model heb je écht nodig, en wat kost het? Het korte antwoord is dat het duurste model zelden het slimste is voor het MKB.
Update 25 september 2026: OpenAI heeft de GPT-5.6-reeks inmiddels ingehaald. Op 30 juli werden Luna (80%) en Terra (20%) goedkoper via de API, op 3 september kwam topmodel GPT-6 Astra, en op 22 september volgden GPT-6 Sol en GPT-6 Luna voor de helft van de prijs van hun GPT-5.6-voorgangers (bron); een GPT-6-versie van Terra is er niet. Het principe van dit stuk blijft staan: kies het lichtste model dat de klus aankan. Meer over Astra lees je bij hetlaatsteainieuws.nl in GPT-6 Astra: prijs, wat het kan en waar de rekening omslaat.
Drie modellen, één begrijpelijke keuze
De drie varianten zijn hetzelfde model, anders afgesteld op de balans tussen kracht, snelheid en kosten (Bron: OpenAI).
Sol is het topmodel, gebouwd voor de zwaarste taken: complexe analyses, uitgebreid onderzoek, programmeren. Terra is de middenklasse voor dagelijks werk en presteert volgens OpenAI vergelijkbaar met het vorige model, GPT-5.5, tegen lagere kosten. Luna is het snelste en goedkoopste model, bedoeld voor eenvoudig werk en hoog volume.
Voor het meeste kantoorwerk in een MKB-bedrijf (offertes opstellen, e-mails aanscherpen, vergadernotities samenvatten, een klantvraag uitzoeken) is Terra de verstandige standaard. Het is de bekende afweging: je kiest niet het krachtigste gereedschap in de la, maar het gereedschap dat bij de klus past.
Beginner-tip: je hoeft de technische details achter “Sol, Terra en Luna” niet te kennen om te kiezen. Zie het als drie versnellingen. Terra is je normale rijsnelheid voor dagelijks werk. Sol schakel je bij als het terrein zwaar wordt (een ingewikkelde klus). Luna is voor als je snel even iets kleins moet doen. In twijfel: blijf op Terra.
Wat het kost voor jouw bedrijf
Hier zit voor ondernemers het geruststellende nieuws: in een ChatGPT-abonnement betaal je niets extra voor GPT-5.6. De modellen zitten inbegrepen in de bestaande plannen. Je kosten blijven dus je gewone abonnementsprijs per gebruiker. Let wel op het gebruikstegoed binnen dat abonnement: dat kan krimpen terwijl de prijs gelijk blijft, zoals bij ChatGPT Pro 200 na 29 oktober.
Alleen als je zelf software láát bouwen op de API van OpenAI gelden aparte tarieven per miljoen tokens. Bij de lancering kostte Sol 5 dollar input en 30 dollar output, Terra 2,50 en 15 dollar, en Luna 1 en 6 dollar. Op 30 juli verlaagde OpenAI de prijzen van Luna en Terra, en de opvolgers GPT-6 Sol en GPT-6 Luna kosten sinds 22 september 2 en 10 dollar respectievelijk 0,10 en 0,50 dollar (Bron: OpenAI). Voor de meeste MKB-bedrijven is dat niet aan de orde: die werken gewoon in ChatGPT of via een leverancier die het achter de schermen regelt.
Belangrijker dan de prijs per token is de kost per afgeronde taak. OpenAI stelt dat GPT-5.6 meer werk uit elke token haalt, waardoor een klus vaak minder verbruikt en dus goedkoper uitvalt dan het tarief op papier doet vermoeden. Een medeoprichter van Notion meldde bijvoorbeeld dat veel agents op Terra even goed presteren als op GPT-5.5, voor de helft van de kosten en met 16% minder tokens (Bron: OpenAI). Reken bij een vergelijking dus met hele taken, niet met losse tokens.
Waar je het verschil merkt: afgewerkt kantoorwerk
De update die voor het MKB het meest telt, gaat niet over benchmarks maar over documenten die je zó kunt gebruiken. GPT-5.6 maakt volgens OpenAI nettere presentaties, documenten en spreadsheets, en volgt een bestaand sjabloon of je huisstijl trouwer. Vraag je het model om cijfers in een bestaande dekstructuur bij te werken, dan houdt het die structuur beter vast.
Daarnaast is het model beter geworden in het opruimen van rommelige input. Het pakt losse context uit bronnen als Slack, Notion, Microsoft 365 en Google Drive en zet die om in een deelbaar stuk. Voor een klein team zonder aparte office-manager scheelt dat merkbaar handwerk.
Gevorderden: de zwaarste standen, Sol Pro en
ultra(waarbij het model meerdere taken parallel aanpakt), zijn er voor Pro- en Enterprise-gebruikers. Voor gewoon kantoorwerk zul je ze zelden nodig hebben; ze zijn bedoeld voor langlopende, complexe projecten. Begin niet standaard op de hoogste stand, want dat verbruikt onnodig veel rekentijd.
De praktische conclusie
Voor het MKB is GPT-5.6 vooral goedkoper-in-de-praktijk en netter in de afwerking, niet duurder. De valkuil is reflexmatig het topmodel Sol kiezen. Voor negen van de tien taken is Terra sneller, goedkoper en goed genoeg. Zet dat als je standaard en schakel bewust op als een opdracht dat verdient.
Werk je nog niet dagelijks met dit soort AI-assistenten? Begin dan bij de basis: onze gids Claude AI voor beginners laat stap voor stap zien hoe je zo’n assistent voor het eerst inzet; het principe is bij ChatGPT hetzelfde. Wat de agent-omgeving ChatGPT Work kan, lees je in ChatGPT Agent en opvolger ChatGPT Work.